Wat is het verschil tussen emotie en gevoel? In mijn trainingen gebruik ik vaak emotie en gevoel door elkaar. Ik merk dat voor veel mensen de verschillen tussen emoties en verschillen niet duidelijk zijn. In deze blog wil ik de verschillen voor je op een rij zetten.

Het verschil tussen gevoelens en emoties

Vaak worden gevoelens verward met emoties. Er is echter wel degelijk een verschil tussen emoties en gevoelend. Gevoelens gaan meestal veel dieper dan emoties en zijn veel stabieler. Gevoelens koppelen meestal aan je persoonlijkheid, en emoties ontstaan vaker naar aanleiding van bepaalde situaties. Je kan bijvoorbeeld heel erg veel van iemand houden en toch op bepaalde momenten op dezelfde persoon boos of teleurgesteld zijn.

Wat zijn emoties?

Emoties zijn een signaal dat er iets niet in orde is. Emoties eisen van je dat je actie onderneemt. Herkenbare emoties zijn bijvoorbeeld woede, angst, jaloezie en verdriet. Maar ook pijn en machteloosheid zijn emoties en geen gevoelens. Emoties hebben altijd iets heftigs, iets dramatisch in zich. Denk maar aan paniek, angstaanvallen, woede of intens verdriet.

Emoties zijn energieën die zich sterk fysiek manifesteren. Iemand verbleekt van schrik, loopt rood aan van woede, huilt van verdriet enzovoort. Bij negatieve emoties als angst wordt het lichaam in staat van paraatheid gebracht. (vechten of vluchten)

Stel voor dat iemand je onheus bejegend en je kwaad wordt. Je voelt een vlaag van boosheid door je heen trekken. Dit is dan heel goed te voelen in je lichaam: op bepaalde plaatsen verkrampt je energie. Dit fysiek ineenkrimpen komt voor uit een energetische schok en geeft aan dat je iets niet begrijpt. In wezen reageer je het onbegrip af in de emotie. Er treedt energetisch een bepaalde explosie op, en dat is tevens een soort ontlading.

Emoties kunnen je geheel in beslag nemen en je wegtrekken uit je kracht. Op dat moment ben je vol van een bepaald soort energie die je wegtrekt van je centrum, van je innerlijke helderheid. In die zin kunnen emoties je blik vertroebelen.

Wat zijn gevoelens?

Gevoelens zijn van een andere aard, en worden op een heel andere manier waargenomen. Gevoelens zijn veel stiller van aard dan emoties. Gevoelens hebben te maken met intuïtie. Het zijn de fluisteringen van de ziel, die je bereiken via zachte aanmoedigingen, een innerlijk weten of een plotseling intuïtief handelen dat later van wijsheid blijkt te getuigen.

Gevoelens zijn bevrijdend en geven ruimte. Ze zijn minder vluchtig dan emoties, zijn niet dwingend en zetten zich niet vast in je lichaam. Vaak is er sprake van verschillende lagen of niveaus: je kunt iemand aardig vinden, je kunt iemand leuk vinden en je kunt hoteldebotel verliefd op iemand zijn.

Een gevoel kan je raken in het diepste van je ziel. Denk maar eens aan het lezen van een mooi gedicht, of het luisteren naar een bepaald lied. Dat is het kenmerk en de kracht van gevoelens, ze kunnen je leven verrijken en verdiepen. Gevoelens brengen je dieper in je centrum. Gevoelens getuigen van een hoger begrip, een begrip dat de emoties èn het verstand overstijgt.

Gevoelens komen uit een sfeer die buiten het lichamelijke ligt. Daarom zijn ze ook niet zo duidelijk lokaliseerbaar en voelbaar in je lichaam. Denk maar eens aan wat er gebeurt als je iets aanvoelt, als je iets voorvoelt. Er lijkt dan een soort weten in je te zijn wat van buiten naar je toekomt.

Je kunt bijvoorbeeld iets over iemand anders ‘weten’ zonder dat je nog echt veel gepraat hebt samen. Je kunt iets voelen over wat voor jullie beiden belangrijk is en wat later nog een grote rol gaat spelen. Toch kun je het op dat moment niet goed benoemen of logisch verklaren.

Nog een voorbeeld van een gevoel…

Nog een voorbeeld van een gevoel: Vreugde. Vreugde kan een intens gevoel zijn dat het emotionele overstijgt. Je kunt diep van binnen een vreugde voelen die je optilt, zonder dat daar een bepaalde aanleiding voor is. Je voelt dan de kern in jezelf, de verbondenheid met al het andere. Zo’ n gevoel kan je overvallen op een onbewaakt moment.

Gevoelens kun je niet zo makkelijke oproepen en lijken soms ‘uit het niks’ te komen. Emoties hebben meestal een heel duidelijke aanleiding, een ‘trigger’ in de buitenwereld die je ertoe brengt heel emotioneel te worden.

Gevoelens komen eigenlijk vanuit de dimensie van je Hogere Zelf naar je toe. Het soms nodig om innerlijk stil te zijn om deze fluisteringen te ontvangen in je hart. Emoties kunnen deze stilte en rust in de weg staan. Daarom is het zo belangrijk om emotioneel rustig te worden en om niet opgeklaarde emoties innerlijk te helen en los te laten. Regelmatig mediteren kan daarbij helpen.

Alleen vanuit je gevoel, het contact met je ziel, kun je werkelijk goede beslissingen nemen. Door innerlijk stil en rustig te zijn, kun je met je hele wezen aanvoelen wat goed is voor jou om op een bepaald moment te doen. Beslissingen nemen gebaseerd op emotie is beslissingen nemen vanuit een ongecentreerde positie. Het is nodig de emoties eerst los te laten en terug te keren tot je innerlijke kern, waar helderheid is.

Innerlijke kompas

Emoties zijn maar een uitingsvorm. Ze zijn niet de ultieme waarheid. Emoties kun je zelfs leren controleren en positief in te zetten.
Echter, wanneer je je gevoelens wegduwt verarm je. Je ontregelt je interne kompas.

Met je gevoel stem je af: dat is wel iets voor mij, dat niet.

De ‘moderne wereld’ overschreeuwd ons met zoveel signalen dat we vaak vergeten naar die innerlijke stem te luisteren. Of we kunnen die stem niet meer onderscheiden tussen de overvloed aan gedachten. Of we denken te voelen en geraken in verwarring.
Als je je vooral op de invloeden van buiten richt en nauwelijks na gaat wat je werkelijk voelt, weet je als snel niet meer waar je aan toe bent of wat je wilt. En de verwarring en vaak ook verlamming is daar. Onze uitdaging is om beter naar die innerlijke stem te leren luisteren en te ontdekken waar je wezenlijk op uit bent. Daar ligt je missie!

Wil je leren over hoe je je emoties en gevoelens kunt inzetten voor je communicatie of persoonlijke effectiviteit?

• Training Geweldloze Communictatie
• Workshop Verbindend Communiceren 
• Training Persoonlijke Effectiviteit