Leiderschap. Leiderschap is een vaardigheid die van een 'manager' een leider
maakt. Niet 'managen' vanuit autoriteit maar leiderschap tonen vanuit
authenticiteit en gezag.
Er zijn vele stijlen van leiderschap. Vaak heeft een
manager een voorkeur voor één vorm van leiderschap. Maar niet iedere situatie
vraagt om hetzelfde leiderschap.
Psychologen hebben verschillende onderzoeken gedaan naar leiderschap. Onderzoek in de verschillende contexten waar leiderschap een rol speelt. Leiderschap kom je overal tegen. Of je leider bent van een sportteam, op scholen of in een grote onderneming, leiderschap speelt altijd een rol. Zowel bewust als onbewust zul je waarschijnlijk al een aantal leiderschap stijlen gebruiken, of een combinatie van leiderschap stijlen. Door die stijlen van leiderschap te analyseren kun je je vaardigheden in leiderschap verbeteren. Om je leiderschap competenties te trainen biedt GOAL trainingen een scala van trainingen en workshops.
Leiderschap trainingen:
Basistraining leidinggeven Middenmanagement
Leidinggeven op de werkvloer Effectief instrueren
Verzuimgesprekken Slecht nieuws gesprekken
P.O.P. gesprekken voeren Effectief coachen
Wervings- en selectiegesprekken Beoordelings- en functioneringsgesprekken
Onderdelen leiderschap
We belichten vier onderdelen van leiderschap;
Gedragmatig: Wat doet een leider?
Bij de theorie van gedragmatig leiderschap kijkt men naar het gedrag van de leiders. Men kijkt naar het samenwerken met het personeel en de communicatie. Hierbij komt vaak de stijl van leiderschap kijken. Kurt Lewin heeft een ontwerp voor leiderschap ontwikkeld.
- Fast-decided
Bij deze vorm van leiderschap
maakt de leider zelf zijn keuzes, vaak zonder hulp van teamleden. Dit is handig
wanneer er snel beslissingen genomen moeten worden. De leider luistert soms wel
naar het teamleden.
- Democratische
leiders
De leiders luisteren naar hun
team en vinden het belangrijk dat hun team ook goed op de hoogte is. Het is een
lastige manier van leiderschap omdat het team niet altijd op één lijn zit. Dit
maakt het communiceren vaak lastiger.
- Laissez-faire
(Laat het zo)
Laissez-faire is een vorm van
leiderschap waarbij de leider zijn team de meeste beslissingen laat nemen
zonder zelf ermee te bemoeien. Dit werkt vooral bij een team wat tot veel in
staat is en goed samenwerkt. Het team moet ook gemotiveerd zijn iets te willen
ondernemen. De leider houdt toezicht en hij vertrouwt het team. Deze stijl komt ook voor bij luie leiders.
- Autoriteitsleider
Deze leider eist bijna van
zijn personeel dat ze een opdracht uitvoeren. Hij zegt erbij hoe en dan moet
het personeel, vaak één of twee personen, deze opdracht uitvoeren. Deze stijl
wordt door sommige mensen opgepakt als een slechte leiderschap stijl en lijkt op commanderen.
Toch is deze stijl van leiderschap vaak geaccepteerd en kunnen de medewerkers vaak gemotiveerd werken.
Bij effectief leiderschap kan de leider effectief
switchen tussen deze soorten leiderschap. Zo gebruikt de leider dus alle soorten voor een geschikte situatie. Een veel gebruik leiderschap model is situationeel leiderschap.
Onvoorzien
leiderschap
Wat doet de leider in
een bepaalde situatie?
Één leider zal meerdere stijlen van leiderschap moeten
hebben. Zo kan een leider geschikt ingrijpen in alle situaties. Deze theorie
probeert zo goed mogelijk te voorspellen wat een leider moet doen in bepaalde
situaties. Een voorbeeld van een vraagstuk binnen deze theorie is wanneer er
snel een beslissing genomen moet worden. Of wanneer je taakgericht of
mensgericht moet zijn.
Karakter van de
leider
Wat voor een persoon maakt
iemand een goede leider?
Bij deze theorie van leiderschap stelt men een aantal die overeen moeten komen van andere
personeelsleden. Het gaat dus om de gemeenschappelijke kenmerken van de leider
naar zijn personeel toe.
Macht van de
leider
Hoe komt de leider aan zijn
macht?
Voor deze theorie van leiderschap moet gekeken worden via
een ander perspectief. Ze zijn gebaseerd op de verschillende manieren van
leiderschap zoals het verkrijgen van macht. Een voorbeeld is een model waarbij
een onderscheid zit tussen het gebruik van de huidige positie om macht uit te
oefenen en het gebruik van je persoonlijke eigenschappen welke krachtig zijn.
Een andere stijl is de stijl van transactioneel leiderschap. Hierin stelt men dat het werk gedaan wordt voor de waardering, en geen andere reden. Je wilt iets bereiken en dat zou via de transactionele vorm van leiderschap een ultieme manier zijn. Waardering hierbij is erg belangrijk.
Competenties leiderschap
Enkele vaardigheden bij leiderschap zijn:
Heb je of ontwikkel je leiderschap?
Kun je zomaar leider worden, of wordt je als leider geboren? Dat is een vraag waar diverse psychologen nog over discussiëren. Een leider heeft soms uit zichzelf al een hoop kwaliteiten voor leiderschap. Maar veel leiders moeten klaar gestoomd worden voor hun leiderschap. Dit betekent veel trainen, vaardigheden beheersen en vooral durf. Minder ervaren leiders kunnen door trainingen de leiderschap skills ophogen.
Leiders moeten slim zijn en een situatie goed kunnen schatten. De leider moet effectief kunnen werken en in staat zijn goed te luisteren naar zijn medewerkers. De standpunten van het team spelen duidelijk mee bij het nemen van beslissingen. Staat het personeel niet achter een beslissing, dan kan het moraal van de medewerkers onderuit gaan.
Toch hoeft een leider geen genie te zijn. Het gaat meer om een combinatie tussen vaardigheden en intelligentie. Vooral het analyseren van situaties spelen een belangrijke rol. Een goede leider kan zijn team altijd motiveren.
De laatste tijd is er veel aandacht om de kwaliteit van leiderschap te verbeteren. Er zijn trainingen en workshops om de competentie Leidinggeven op te schroeven.
Bij goed leiderschap is de leider er voor al zijn medewerkers. Een leider zal luisteren naar wat er te zeggen valt. Ook krijgen nieuwe medewerkers de ruimte om zich in te werken. Een leider toont interesse en helpt ze waar nodig hun taken te vervullen.
Leiderschap algemeen
Leiderschap betekent ook één team vormen. Of dit nou is voor een sportvereniging, in het leger of een groot bedrijf er moet één team zijn met één taak. Een goede leider zal er daarom alles aan doen om dit te bereiken. Alle mensen van een organisatie zijn als raderen in een grote machine die gesmeerd moet lopen. De leider zorgt voor een goede taakverdeling en verweeft die met de kwaliteiten van het team. Het leiderschap geeft op deze manier ook veel voldoening. Veel leiders kunnen dan ook genieten van de interactie met hun team. Er zijn gemeenschappelijke doelen binnen het team wat zorgt voor een gevoel van eenheid.
Goede leiders communiceren met ieder teamlid op maat. Elk lid van het team moet anders behandeld worden. Dat betekent dat ieder teamlid om een andere stijl vraagt en zelfs weer een andere leiderschap stijl in een andere situatie. Blijf continue communiceren met het team. Bij leiderschap is het ook jouw taak om betrokken te zijn bij het team en een positieve sfeer aan het team te leveren. Jij bent als leider immers ook teamlid.
Fouten in leiderschap
Leiders zijn mensen en kunnen fouten maken. Maar het is voor jouw leiderschap niet nodig om je dagelijks te excuseren voor je fouten. Veel leiders maken fouten wanneer leiders denken dat hun werk is om te innoveren in plaats van context te creëren waarin iedereen optimaal zijn taak kan uitvoeren.
Wilt u gecoached worden in leiderschap of hebt u interesse in een training leiderschap, neem dan even contact met ons op voor een goed gesprek.
Kanaalweg 33-25
2903 LR
Capelle aan den IJssel
Telefoon: 010 - 71 444 55
